Menu

WISE

04/07/2018 - Telescoop
WISE

Infrarode golflengten
WISE is een infrarood-golflengten astronomische ruimtetelescoop van NASA die in december 2009 werd gelanceerd. WISE is de eerste telescoop die een “Y Dwerg”, bruine dwergen van klasse Y (meer info over bruine dwergen vindt je in de categorie Space), en “Earth Trojan Asteroïds”, asteroïden die een baan volgen rond een moederster gelijk de Aarde. Daarnaast heeft WISE ook tienduizenden nieuwe asteroïden ontdekt, alsook tal van onbekende sterrenhopen. Meer dan 10 maanden heeft de telescoop met behulp van een 40cm diameter infrarode telescoop het heelal afgespeurd naar bovengenoemde objecten. In oktober 2010 raakte de koelvloeistof op basis van waterstof van de telescoop op. WISE kon niet meer zijn huidige missie voortzetten. NASA besliste om een alternative missie op te zetten genaamd NEOWISE waarbij de telescoop opzoek moest gaan naar kleine hemellichamen binnen het zonnestelsel, genaamd NEO’s (Near Earth Objects). Uiteindelijk kwam ook deze opdracht tot een eind. WISE werd in februari 2011 in winterslaap geplaatst wachtend op een nieuwe opdracht. Die kwam in augustus 2013 toen NASA de telescoop opnieuw activeerde. WISE is sinds dan op een drie-jarige missie opzoek naar asteroïden die kunnen botsen met onze planeet.

 

 

Opdrachten
De geplande missie van WISE zou 10 maanden duren. In die maanden zou de telescoop infrarode foto’s nemen. De telescoop werd in een baan om de Aarde geplaatst op een afstand van 525 kilometer verwijderd van de oppervlakte. De telescoop wijst altijd in de tegenovergestelde richting van de aarde, de maan werd vermeden. De zonnecellen van de telescoop wijzen uiteraard in de richting van de zon. Gedurende de 10 maanden zou WISE zo’n 1,5 miljoen beelden maken. Dat is één beeld om de 11 seconden. Onder de objecten die WISE bestudeerd zijn asteroïden, zwakke sterren zoals “bruine dwergen” en heldere infrarode sterrenstelsels. Op het moment van de planning werd geschat dat WISE zo’n 300.000 planetoïden zou ontdekken, waaronder 100.000 nieuwe en ongeveer 700 aardscheerders (NEO). Dit vertaald zich naar ongeveer 1000 nieuwe objecten per dag, zo’n 1-3 NEO’s per dag.

 

NEOWISE
Nadat de hoofdmissie van WISE voltooid was, besliste NASA in oktober 2011 om een verlengde missie uit te voeren van drie tot vier maanden. Deze missie kreeg de naam NEOWISE. Hierbij was het de bedoeling dat de telescoop opzoek zou gaan naar Near-Earth Objects (NEO). Met de resterende cryogene detectievermogen (twee van de vier detectoren werken zonder cryogeen) kon WISE veel nieuwe objecten vinden, waaronder 20 nieuwe kometen. Nadat ook deze opdracht succesvol beëindigd werd besliste NASA om de telescoop in februari 2011 in slaapstand te zetten in afwachting van een nieuwe opdracht.

 

Nieuwe drie-jaar durende missie
In augustus 2013 kondigde NASA een nieuwe missie aan voor de WISE-telescoop. Ditmaal zou de telescoop opzoek moeten gaan naar mogelijke asteroïden die in botsing zouden kunnen komen met de Aarde. De nieuwe opdracht werd gestart in september 2013 en zou drie jaar duren. Aangezien de koelvloeistof van de telescoop volledig is opgebruikt heeft NASA de opdracht gegeven de huidige temperatuur van min 73 graden naar min 200 graden te brengen. Dit wordt gedaan door de telescoop voor een korte periode in diepe ruimte los te laten. Daarna zullen de instrumenten opnieuw gekalibreerd worden en kan WISE aan zijn nieuwe opdracht beginnen. De nieuwe opdracht was deels te wijten aan de verschillende oproepen door NASA om over te stappen op een Asteroïde Detectie systeem na de eerder onopgemerkte Chelyabinsk meteoor die in februari 2013 boven Rusland ontplofte. Ondertussen (2018) vliegt WISE nog steeds rond onze planeet opzoek naar mogelijke objecten die met de Aarde kunnen botsen. NASA zal de telescoop gebruiken zolang dit kan.

 

Belangrijke resultaten
In mei 2010 ontdekte WISE zo’n 12.000 onbekende objecten waarvan er zo’n 64 in de buurt van de Aarde en 11 nieuwe kometen. Dit aantal groeide in augustus 2010 naar 113 objecten in de buurt van onze planeet. Alsook zijn er twee nieuwe bruine dwergen ontdekt.

In oktober 2010 kwam de teller van nieuwe asteroïden en kometen op 33.500 te staan. Alsook werden 154.000 objecten waargenomen in het zonnestelsel door WISE. Van die 154.000 waren er 136 NEA’s (Near Earth Asteroïds) en daarvan waren er 19 potentieel gevaarlijke asteroïden, objecten die kans maken wanneer ze de Aarde raken, deze ook kunnen vernietigen, niet te verwarren met de meer voorkomende NEO’s.

De aanvankelijke lengte van de missie werd bepaald door de hoeveelheid koelvloeistof aan boord van de telescoop, maar met een secundaire “post-cryogene” missie kon WISE vier maanden langer zoeken naar NEO’s

De ontdekking van een bruine dwerg die ongeveer 10 tot 30 lichtjaren van de Aarde is verwijderd, werd aangekondigd eind 2010 op basis van eerder gevonden gegevens.

In juli 2011 werd bekend gemaakt dat WISE een eerste “Earth Trojan Asteroïd” had gevonden, een asteroïde die een baan volgt rond een moederster (de zon) net zoals onze planeet doet. Ook werd dan bekend gemaakt dat de derde dichtstbijzijnde sterrenstelsel werd gevonden (Luhman 16).

Recent heeft NASA’s WISE Telescoop het bestaan van Planeet X uitgesloten. De telescoop heeft het hele heelal in infrarood in kaart gebracht. WISE stelt vast er tot een afstand van 10.000 AE (1 astronomische eenheid is gelijk aan 1x de afstand tussen Aarde en zon, zo’n 149 miljoen kilometer) geen object te vinden is groter dan Saturnus. En tot zo’n 26.000 AE is er geen object te vinden groter dan Jupiter. Hiermee is het idee van Planeet X volledig van tafel geveegd.