Menu

Chinese maanlander en rover overleven eerste maannacht

06/02/2019 - Exploratie, Maan, Rovers & Landers, Ruimtevaart
Chinese maanlander en rover overleven eerste maannacht

Wanneer het nacht is op de achterkant van de maan zakken de temperaturen tot -190 graden, dat hebben we Chinese maanlander Chang’e 4 en het kleine robotwagentje Yutu 2 aan lijve ondervonden. Zij hebben de koude nacht doorstaan.

De achterkant of “donkere” kant van de maan is niet donkerder als de voorkant (de zijde die wij zien). Chang’e heeft wel ontdekt dat het aan de achterkant ’s nachts kouder is dan aan de voorkant. De maan heeft een synchrone rotatie tegenover de Aarde, wat betekent dat het voor de maan even lang duurt om rond zijn as te draaien als een volledige baan rond de Aarde af te leggen. Daardoor is steeds dezelfde kant naar de Aarde gericht. De maan draait dus ook nog rond zijn as en kent ook dagen en nachten die zo’n twee aarde weken duren.

Uit gegevens van de Apollo-missies van NASA is al gebleken dat het aan de voorkant van de maan de temperatuur in de zon kan oplopen tot 127 graden, en tijdens de maannachten kan dalen tot -173 graden. Dankzij de Chinezen beschikken we nu ook over gegevens van de achterkant van de maan, en daar blijkt het nog kouder te worden.

Uit voorzorg zijn de maanlander en -rover half januari in slaapmodus te gaan om energie te besparen en kwetsbare instrumenten te beschermen tegen de koude. Beide ruimtetuigen zijn voorzien van verwarmingseenheden die werken op het verval van radioactieve isotopen om hen te beschermen tegen de extreme koude. Intussen zijn de lander en rover opnieuw wakker geworden, en hebben de metingen van hun eerste maannacht doorgestuurd naar Aarde. Daaruit blijkt dat het op de locatie waar de twee zich bevinden de temperatuur gedaald is tot -190 graden Celsius, kouder dan de Chinese wetenschappers hadden verwacht.

Uit andere gegevens blijkt dat de temperatuur van de ondiepe laag maangrond op de achterkant van de maan lager is dan die van de voorkant, vergeleken met de gegevens van de Apollo-missies. Mogelijk is dit te wijten aan een verschil in samenstelling van de maangrond. Een eigenschap van het maanstof aan de achterkant zorgt er waarschijnlijk voor dat de grond minder warmte vasthoudt gedurende de maannacht. De oorzaak hiervan is echter niet geweten en verreist meer onderzoek.

Zowel de maanlander als de rover hebben de koude nacht dus doorstaan en zijn opnieuw bezig aan hun wetenschappelijk werk. Chang’e 4 zal aan observaties beginnen met een lage-frequentie radiospectrometer en zal de straling opmeten en speuren naar aanwezigheid van water. Ook zal de lander opzoek gaan naar zwakke signalen uit het ontstaan van het heelal. Deze signalen worden meestal geblokkeerd door de maan zelf waardoor ze de Aarde niet bereiken. Yutu 2, de rover, zal blijven rondrijden en de samenstelling van het maanoppervlak analyseren. De ondergrond zal Yutu 2 onderzoeken met een radar die tot onder het oppervlak kan doordringen.

De Chinese ruimtevaartmaatschappij CNSA heeft ook beelden vrijgegeven van Yutu 2 die wegrijd van de maanlander en rond zijn as draait.


Video en foto: CNSA