Menu

Nieuwe komeet op weg naar de zon

10/04/2020 - Kometen, Planetoïden
Nieuwe komeet op weg naar de zon

Komeet C/2019 Y4, ook bekend als ATLAS, werd eind 2019 ontdekt en is op weg naar de zon. Kometen die op koers zijn naar de zon kunnen in helderheid toenemen. Dat is ook zo bij ATLAS, al gaat het bij deze komeet erg snel. Er wordt zelfs verwacht dat de komeet tegen eind april 2020 met het blote oog te bewonderen is.

Het is opvallend dat de helderheid van een komeet zo snel toeneemt naarmate hij de zon nadert. Volgens wetenschappers gaat het om een komeet die al enkele duizenden jaren niet meer in het binnenste van het zonnestelsel is geweest en daardoor waarschijnlijk veel bevroren materiaal bevat. Nu de komeet dichtbij de zon komt, en zelfs ongebruikelijk dichtbij voor een komeet, beginnen die bevroren materialen tegen sneltempo te verdampen en dat zorgt ervoor dat de komeet helderder wordt. Indien je beschikt over een telescoop kan je nu al de komeet waarnemen.

Of de komeet tegen het einde van april ’s nachts zichtbaar zal zijn, hangt af van enkele factoren. Een van die factoren is de omvang. Op dit moment is niet bekend hoe groot de komeet is. Ook is niet bekend wat de omvang van de kern van de komeet is. Als het om een grote kern gaat gevuld met bevroren gassen is het zelfs mogelijk dat de komeet in de maand mei zelfs overdag zichtbaar zal zijn. Indien ATLAS beschikt over een kleine of een zwakkere kern bestaat de mogelijkheid dat deze uiteenvalt nog voor het perihelium is bereikt (het punt waarop de komeet het dichtst bij de zon is). Het is afwachten welk scenario het zal zijn. Het is wel uitzonderlijk dat een komeet tijdens klaarlichte dag met het blote oog zichtbaar zal zijn. De laatste keer dat dit gebeurde was in 2007, toen gaf komeet McNaught een mooie show.

Astronomen houden de komeet sterk ik de gaten tijdens zijn reis naar de zon. ATLAS kan tijdens die reis zijn geheimen prijsgeven. Zo kunnen we meer te weten te komen over zijn samenstelling en de samenstelling van het jonge zonnestelsel. Kometen zijn meestal afkomstig uit de beginperiode van ons zonnestelsel en bevatten relatief ongerepte materialen uit die periode. Wanneer de komeet de zon passeert kan worden bestudeerd hoe de gassen de interactie aangaan met de zonnewind. Dat vertelt ons meer over de zon.

Een opvallend detail, komeet C/2019 Y4 zou het kleine broertje zijn van komeet C/1844 Y1, een heldere komeet die in 1844 zichtbaar was. Duizenden jaren geleden maakten deze twee kometen deel uit van hetzelfde object. Dat object zou, vermoedelijk tijdens zijn passage langs de zon, uit elkaar gevallen zijn. Of komeet ATLAS hetzelfde lot zal ondergaan is afwachten.

UPDATE (17/04/2020)
Nieuwe waarnemingen laten zien dat komeet ATLAS in stukken is gebroken nog voor hij zijn perihelium heeft bereikt. Vermoedelijk had de komeet een zwakke kern. Het gehoopte spektakel later deze maand zal dus niet doorgaan. Meer info…