Menu

Wetenschappers ontdekken groene gloed rond Mars

18/06/2020 - Mars
Wetenschappers ontdekken groene gloed rond Mars

Wie al op vakantie geweest is naar het hoge noorden is misschien al getuige geweest van het noorderlicht. Dit licht wordt veroorzaakt door elektrisch geladen deeltjes afkomstig van de zon die in botsing komen met het zuurstof en stikstof in onze atmosfeer. Daardoor ontstaat er een groene gloed, ook wel “airglow” of “daggloed” genoemd.

Wetenschappers van het Koninklijk Belgisch Instituut voor Ruimte Aeronomie (BIRA) en de Universiteit van Luik zijn er als eerste in geslaagd om diezelfde groene gloed terug te vinden op de planeet Mars. Een lichtgevende band die op 80 kilometer hoogte het helderste is, aan de zijde van de planeet waarop de zon schijnt. De groene gloed rond Mars wordt al zo’n 40 jaar voorspeld, maar niemand was erin geslaagd om hem echt waar te nemen. Totdat een Belgisch meetinstrument aan boord van ESA’s ExoMars de groene gloed oppikte. 

De ExoMars van ESA draait sinds oktober 2016 rond de Rode planeet. Het meetinstrument, NOMAD, kan zeer nauwkeurige metingen doen. Het kan zowel het zichtbare deel als het ultraviolette deel van het spectrum tegelijkertijd meten. Om de groene gloed te kunnen waarnemen moest het instrument op een andere manier naar de planeet kijken dan normaal. In de loop van 2019 hebben wetenschappers van BIRA meerdere malen de atmosfeer van Mars gescand op verschillende hoogtes tussen 20 en 400 kilometer. Zo werd de groene gloed ontdekt.

De groene gloed hangt continu rond de planeet maar is heel erg zwak. Zeker op de zijde waar de zon schijnt. Met het blote oog is het zeker niet zichtbaar. Dit is ook de reden waarom het onmogelijk is om er een foto van te maken. De foto’s die de groene gloed op Mars laten zien zijn gereconstrueerd. Uit de metingen blijkt dat de groene gloed wordt veroorzaakt door het zonlicht dat de koolstofdioxide in de atmosfeer van Mars doet splitsen in zuurstof en koolstofmonoxide. 

De ExoMars onderzoekt voornamelijk de gassen die zich in de atmosfeer van de planeet bevinden. Daarnaast onderzoekt de satelliet ook de gassen die slechts in kleine hoeveelheden voorkomen, zogenaamde “spoorgassen”. Die gassen geven een belangrijke indicatie van de evolutie van Mars, zowel vroeger als nu.